Kategori: Makaleler

Tuğba’nın kızı kim? Merak Edilen Sorunun Ardındaki Hikâye, Arayış ve Gerçeklik “Bir ismi ararken aslında neyi bulmaya çalışıyoruz?” Bazen internette yazdığımız birkaç kelime, yalnızca bir kişiyi öğrenme isteğinden ibaret değildir. Bir hikâyenin eksik kalan parçasını tamamlamak, bir aile bağını anlamak, geçmişte duyduğumuz bir cümlenin doğruluğunu araştırmak ya da tanımadığımız bir kişinin hayatındaki bilinmeyen noktaları keşfetmek isteriz. “Tuğba’nın kızı kim?” sorusu da bu tür merak uyandıran aramalardan biridir. Ancak bu soru, tek başına belirli bir kişiyi işaret etmeyebilir. Türkiye’de Tuğba ismini taşıyan çok sayıda kişi bulunur; sanatçılar, televizyon yüzleri, sosyal medya kullanıcıları, kamuya açık olmayan kişiler ve farklı yaşam hikâyelerine sahip…

Hünnap Hangi Ayda Dikilir? Doğanın Zamanını Anlamanın Psikolojik Merceği Bazen bir ağacın ne zaman dikileceği sorusunun, yalnızca tarım bilgisiyle açıklanamayacak kadar derin anlamlar taşıdığını düşünüyorum. İnsanların toprağa bir fidan bırakırken aslında sadece bir bitki yetiştirmediğini; umut, sabır, kontrol hissi ve geleceğe dair bir bağ kurduğunu gözlemlemek beni her zaman düşündürmüştür. “Hünnap hangi ayda dikilir?” sorusu da bu açıdan yalnızca bahçecilikle ilgili bir merak değildir. Bu soru, insanın doğayla kurduğu ilişkiyi, belirsizlik karşısındaki davranışlarını ve geleceği planlama biçimini anlamak için ilginç bir pencere açar. Bir hünnap fidanını doğru zamanda dikmek isteyen kişinin zihninde aslında birçok bilişsel ve duygusal süreç çalışır. Doğru…

Geçmişi anlamaya çalıştığımızda aslında yalnızca eski zamanları değil, bugün içinde yaşadığımız düzenin nasıl oluştuğunu da görürüz; çünkü bir şehrin yolları, araçları ve hatta cebimizde taşıdığımız küçük bir ulaşım kartı bile toplumun değişen ihtiyaçlarının sessiz tanıklarıdır. Bolu’da Ulaşımın Tarihsel Serüveni: Karttan Önceki Şehir Hayatı Bir şehrin ulaşım hikâyesi, yalnızca otobüslerin ve biletlerin tarihi değildir. Ulaşım; ekonomik yapıların, nüfus hareketlerinin, teknolojik gelişmelerin ve toplumsal alışkanlıkların birleştiği bir alandır. Bolu’nun ulaşım geçmişi de bu açıdan değerlendirildiğinde, küçük bir Anadolu kentinden modern şehir yaşamına geçişin izlerini taşır. Bolu’da bugün kullanılan ulaşım kartı sistemi, geçmişteki nakit ödeme alışkanlıklarının ve fiziksel bilet kullanımının yerini alan uzun…

Öğrenmek, yalnızca yeni bilgiler edinmek değil; dünyaya, insanlara ve kendi geçmişimize farklı gözlerle bakabilme yolculuğudur. Bazen bir tarih bilgisi, bazen bir kültürel anlatı, bazen de bir başkasının yaşadığı deneyim, zihnimizde daha önce fark etmediğimiz kapıları açabilir. Bir konuyu anlamaya çalışırken aslında kendimizi, toplumumuzu ve insanlığın ortak hafızasını da keşfederiz. Bu nedenle eğitim, yalnızca sınıflarda gerçekleşen bir süreç değil; yaşam boyunca devam eden, bireyi ve toplumu dönüştüren güçlü bir deneyimdir. Aleviler için Muharrem ayının önemi de bu açıdan yalnızca dini bir zaman dilimini öğrenmekle sınırlı değildir. Muharrem ayı; tarih, inanç, etik değerler, toplumsal hafıza ve insan hakları bağlamında ele alınabilecek çok…

BKM’nin yöneticisi kimdir? Bankalararası Kart Merkezi’nin liderliği, geçmişi ve dijital ödeme dünyasındaki rolü Bazen cebimizden çıkardığımız bir kartın, telefondan yaptığımız temassız ödemenin ya da birkaç saniyede gerçekleşen bir para transferinin arkasında nasıl büyük bir sistem olduğunu düşünmeyiz. Bir market kasasında, internet alışverişinde veya toplu taşımada ödeme yaparken aklımıza şu soru gelebilir: “Bu kadar büyük ve karmaşık ödeme altyapısını kim yönetiyor?” Belki üniversite öğrencisi bir genç, ilk maaşını alan bir çalışan ya da yıllarca nakitle işlem yapmış bir emekli aynı merakı taşıyabilir: BKM’nin yöneticisi kimdir? Çünkü Bankalararası Kart Merkezi yalnızca kart işlemlerini yöneten teknik bir kuruluş değildir; Türkiye’nin finansal teknoloji ekosisteminin…

Mastektomi Ameliyatı Sonrası İyileşme Ne Kadar Sürer? Bedenin ve Hafızanın Edebî Yolculuğu Bir insanın hayatı, yalnızca yaşadığı olayların toplamı değildir; aynı zamanda bu olayları nasıl anlattığı, hangi kelimelerle hatırladığı ve hangi hikâyelere dönüştürdüğüyle de şekillenir. Edebiyat, tam da burada devreye girer. Bir yara, bir kayıp, bir değişim ya da yeniden doğuş yalnızca tıbbi bir gerçeklik olarak kalmaz; anlatıldığında insan deneyiminin derinliklerine ulaşan bir metne dönüşür. Kelimeler, bedenin sessiz kaldığı anlarda konuşur; anlatılar ise insanın kendini yeniden kurmasına yardımcı olan görünmez köprüler hâline gelir. Mastektomi ameliyatı sonrası iyileşme süreci de yalnızca fiziksel bir toparlanma dönemi değildir. Bu süreç; beden algısının değiştiği,…

Çam ağacı sert midir? Doğanın Bir Özelliğinden Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Üzerine Bir Okuma Evrino okuyucularına özel bu yazımızda “Çam ağacı sert midir” hakkında pratik bilgiler sunuyoruz. Çam ağacı sert midir? Bu soru ilk bakışta yalnızca bir ağacın fiziksel özelliklerini anlamaya yönelik basit bir merak gibi görünebilir. Ancak doğaya, insan ilişkilerine ve toplumsal yapılara biraz daha dikkatle baktığımızda, bu sorunun çok daha geniş anlamlar taşıyabileceğini fark ederiz. Sertlik, dayanıklılık, esneklik ve direnç gibi kavramlar yalnızca ağaçları değil, toplum içinde var olmaya çalışan insanları da tanımlamak için kullanılır. İstanbul’da yaşayan 29 yaşında biri olarak, bir sivil toplum kuruluşunda çalışırken…

Sultan Papağanı Kavrulmuş Fındık Yer mi? Sağlığı Açısından Bilimsel Bir Bakış Sultan papağanları meraklı yapıları, sosyal karakterleri ve farklı yiyecekleri denemeye olan ilgileriyle bilinen sevimli kuşlardır. Evde yaşayan birçok sultan papağanı, sahibinin tabağındaki yiyeceklere ilgi gösterir ve özellikle kuruyemişler onların dikkatini hemen çeker. Bu noktada birçok kişinin aklına şu soru gelir: Sultan papağanı kavrulmuş fındık yer mi? Kısa cevap vermek gerekirse; sultan papağanları kavrulmuş fındık yiyebilir ancak bu, düzenli ve bol miktarda verilmesi gereken bir besin değildir. Çünkü fındık, besin açısından değerli olsa da kavrulma işlemi, içerdiği yağ oranı ve hazırlanma şekli nedeniyle bazı riskler taşıyabilir. Bir sultan papağanının beslenmesini…

Merhaba Evrino okurları! Bugün sizlerle “Küresel ısınma sonucu buzulların erimesi denizlerde olan canlı yaşamını ve biyoçeşitliliği nasıl etkiler” konusunu ele alacağız. Buzulların Sessiz Çığlığı: Kayseri’den Denizin Kalbine Yazdığım Bir Günlük Bazen insan, hiç görmediği bir yerin acısını kendi evinin içinde hissedebiliyor. Ben bunu ilk kez, Kayseri’de soğuk bir kış akşamında tuttuğum günlüğümün sayfaları arasında fark ettim. Penceremin dışında Erciyes’in beyaz zirvesi duruyordu. Çocukluğumdan beri o dağın karla kaplı görüntüsü bana güven verirdi. Sanki doğa hep aynı kalacak, dağlar hep yerinde duracak, denizler hep aynı canlılarla dolu olacak gibi düşünürdüm. Ama o gece günlüğüme farklı bir cümle yazdım: “Dünya değişiyor ve…

Evrino takipçilerine selam! Bir kadın birden fazla erkekle evlenebilir mi konusunu bugün daha yakından tanıyoruz. Bir kadın birden fazla erkekle evlenebilir mi? Tarih, hukuk, kültür ve modern toplum açısından çok yönlü bir inceleme Bazen sıradan bir sohbetin ortasında insanın aklına hiç beklemediği bir soru düşer: “Eğer tarih boyunca bazı toplumlarda bir erkeğin birden fazla kadınla evlenmesi mümkün olmuşsa, bunun tersi neden olmasın?” Bu soru yalnızca evlilik kurumunu değil; kültürü, dini yorumları, hukuku, toplumsal cinsiyet rollerini ve insan ilişkilerinin nasıl şekillendiğini de sorgulatır. Bir arkadaş ortamında, bir aile sohbetinde ya da tek başına düşünürken insan kendine şu soruyu sorabilir: “Evlilik gerçekten…